Euskaltzale, konpositore, idazle eta euskaltzain urgazle entzutetsua ohoratuko dute haren jaiotzaren 150. urteurrenarekin bat eginez. Hala, martxoan zehar, musikari, literaturari eta euskarari loturiko ekitaldiak hartuko ditu Zaldibarrek.
Zaldibarko Udalak eta Gerediaga elkarteak ekitaldi sorta prestatu dute Bitor Garitaonandia omentzeko. Aurten, 150 betetzen dira zaldibartar ilustrea jaio zenetik, eta 50 urte hura azkenengoz omendu zenetik. Hori horrela, martxoan zehar askotariko ekitaldiak egingo dira Zaldibarren, Garitaonandiari gorazarre egitea helburu.
Lehenengo ekitaldia Garitaonandiaren ibilbidea ezagutarazteko erakusketa izango da. Esposizioa liburutegi zaharrean egongo da ikusgai martxoaren 5etik 15era, eta, besteak beste, panel informatiboak, Garitaonandiak idatzirikoak eta partiturak egongo dira ikusgai.
Martxoaren 6an, berriz, Garitaonandiaren omenezko lehenengo ipuin lehiaketako sari banaketa egingo da. Literatura lehiaketa abendutik urtarrilera jokatu zen, eta 8 eta 12 urte bitarteko ume zaldibartarrek parte hartu zuten. Guztira 38 ipuin aurkeztu dira, eta orain, sariak banatzea baino ez da falta. Ekitaldia ospitale ondoko kaperan egingo da, 18:30ean.
Biharamunean, martxoaren 7an, Euskaltzaindia Zaldibarrera etorriko da. Euskararen Akademiako kideek eta udal ordezkariek jendaurreko batzarra egingo dute udaletxean,
12:00etan, euskaltzain urgazle izan zenari gorazarre egiteko. Bide batez, Joseba
Sarrionandia idazleak bilera hori baliatuko du Bitor Garitaonandiaz eta Zaldibarko literaturaz hitz egiteko.
Omenaldi sorta musika doinuekin amaituko da, Donostiako Orfeoiak kontzertua eskainiko du-eta Olazarko frontoian. Emanaldia martxoaren 14an izango da, 19:30ean. Sarrerak otsailaren 23tik martxoaren 6ra egongo dira salgai, bost euroan, udal liburutegian.
Eneritz Azpitarte alkateak esan duenez, martxoa zaldibartar emankorraren ekarpenak gogoratzeko eta ohoratzeko hilabetea izango da: “Euskara, musika konposizioa, literatura, kazetaritza, ondarea… Garitaonandiak argi izpi zabal bat ekarri zuen dena egiteke zegoen garaian. Ameslaria izan zen, eta bete-betean asmatu zuen martxan jarritako proiektu bakoitza jendarteratzen. Ezinbestekoa dugu bere figura merezi bezala ohoratzea. Iraganetik ikasteko, aurrera begiratzeko, eta gure herrikide ilustre honi merezi duen lekua eskaintzeko”.
Gotzon Gomezek, Gerediaga elkarteko presidenteak, Garitaonandiaren lana jasotzea, ikertzea eta zabaltzea garrantzitsua dela azpimarratu du. “Durangaldeko eta Euskal Herriko iraganaren ondare da Garitaonandiaren ekarpena, Euskal Pizkundearen garaiko ezinbesteko pieza. Hala ere, haren oroimenerako egingo dugun ariketak etorkizunerako pistak ere eman ditzake, Euskal Herrian euskararentzat pizkunde berri bat aldarrikatzen ari garen aldi honetan”, azaldu du Gomezek.
Zaldibartar emankorra
Bitor Garitaonandia Ariño 1876ko martxoaren 6an jaio zen Zaldua plazako Zapatarikoa etxean. Euskaltzalea izan zen, musika konpositorea, tenorea, antzezlan idazlea eta euskaltzain urgazlea. Musikaren alorrean, Zamorako katedraleko maisu tenore izan zen, eta Donostiako Orfeoia handitzen lagundu zuen XX. mende hasieran. Euskalgintzaren eremuan, Argia astekariaren (1921etik 1936ra Donostian editatzen zena) sorreran parte hartu zuten beste hainbat euskaltzalerekin, eta garai hartan idatzi zituen euskarazko hainbat antzezlan eta ipuin liburu. 1925ean, euskaltzain urgazle izendatu zuen Euskaltzaindiak. Halaber, euskara estandarraren bultzatzaileetako bat izan zen. Handik urte gutxira hil zen Donostian, 1929ko irailaren 3an.